Kabel lub rura przerwane przez kombajn

12 Maj 18 Poradnik

Rozwój infrastruktury informatycznej, ale także bardziej klasycznych rur z wodą czy gazem, doprowadził do poważnych utrudnień w tradycyjnym rolnictwie. Coraz częściej przy pracach polowych dochodzi do uszkodzenia tego typu elementów infrastruktury. Nie zawsze są one nawet na mapach. Co w takim przypadku zrobić?

Wina nieumyślna w przypadku uszkodzeń

Ilość rodzajów elementów infrastruktury, jakie można uszkodzić w czasie prac, jest naprawdę długa. Są to światłowody, linie energetyczne, wodociągi i wiele innych. Wiedza rolników o ich istnieniu bywa wybiórcza, a szczegóły ich położenia często są zupełnie nieznane. W związku z tym pojawia się kwestia winy nieumyślnej w przypadku ich uszkodzenia. Jest to poważna sprawa, ponieważ może się wiązać z odpowiedzialnością cywilną i karną.

Należy w tym miejscu uspokoić rolników i ich pracowników, ponieważ wszystkie czyny popełnione przez nich nieumyślnie nie mogą być podstawą do ścigania. Inaczej ma się kwestia w przypadku działań umyślnych, do których zalicza się także niedopełnienie należytej staranności i niezachowanie ostrożności. Jeśli bowiem pracownik posiadał wiedzę odnośnie obecności elementu infrastruktury i nie dostosował swoich działań do tego faktu, jego czyn ma znamiona działania celowego.

Sprawa jest niewątpliwie skomplikowana, ponieważ przywołać tutaj trzeba kategorię psychicznego nastawienia sprawcy do czynu. Każde zdarzenie naruszenia infrastruktury w czasie prac polowych musi być rozpatrywane w sposób indywidualny przez sąd. Sprawca mógł działać nieumyślnie w tym sensie, że nie chciał wyrządzić szkody, ale jego działania mogły świadomie wprowadzać elementy ryzyka, który był do uniknięcia. W takiej sytuacji sąd orzeknie o jego winie, chociaż trzeba pamiętać, że wina nie może być domniemana, a umyślność działania musi być udowodniona.

Gospodarstwo rolne

Odpowiedzialność cywilna

Wina i odpowiedzialność karna to jedna kwestia, a odpowiedzialność cywilna to kwestia zupełnie inna. Bo jeśli powstała szkoda, ktoś musi ją naprawić. Czy będzie to rolnik?

Ustalenie odpowiedzialności cywilnej oparte jest najczęściej na zasadzie ryzyka. Jeśli ktoś prowadzi działalność gospodarczą o charakterze rolniczej i w wyniku prowadzenia prac spowodował straty osoby trzeciej, na przykład firmy kładącej światłowody, zobowiązany jest do jej naprawienia. Jego działalność gospodarcza wywołała szkodę osobie trzeciej. Umyślność nie ma tutaj żadnego znaczenia – powstała szkoda, więc jest obowiązek odszkodowawczy.

Powyższe ryzyko jest związane z działaniem, czyli z prowadzeniem jakichś prac lub ich celowym zaniechaniem. Jeśli szkoda powstała poza takim kieratem, czyli na przykład kable zostały zniszczone przez korzenie drzewa, czego rolnik nie był w stanie przewidzieć, jego odpowiedzialność nie będzie zachodzić. Wraca tutaj bowiem kwestia winy i konieczne jest jej wskazanie, zanim będzie można mówić o jakiejkolwiek odpowiedzialności rolnika. Tego typu sprawy pojawiają się dość rzadko, a ich wynik bardzo rzadko jest korzystny dla osoby poszkodowanej.

12 Maj 18 Poradnik